Muzeum Warszawy

Magnes Plac Zamkowy - Kolumna Zygmunta Edwarda Dwurnika

Wymiar 7,8x5,3cm

Obraz Edwarda Dwurnika Plac Zamkowy - Kolumna Zygmunta

Magnes Kucie Kos Wojciecha Fangora

Wymiar 7,8x5,3cm

Obraz Wojciecha Fangora Kucie kos

Folder towarzyszący wystawie czasowej "Nieba i ziemi nie widać" Warszawiacy o wrześniu 1939. Na stronach publikacji znajdują się cytaty z dzienników nadesłanych w 1948 roku na konkurs Pamiętniki warszawiaka, kalendarium wydarzeń z września 1939 roku, wspomnienia z ostatniego przedwojennego lata, z początku wojny, oblężenia i kapitulacji.

Wystawa była poświęcona mieszkańcom Warszawy, uczestnikom obrony miasta we wrześniu 1939 roku. Przewodnikami po wystawie byli autorzy relacji nadesłanych w 1948 roku na konkurs Pamiętniki warszawiaka. 

Ekspozycja była prezentowana w Muzeum dniach 13 września 2019 - 5 stycznia 2020 roku.

Autorami tekstów i kuratorami wystawy są Małgorzata Berezowska, Julian Borkowski, Izabela Maliszewska.

Wystawa zajęła drugie miejsce w kategorii "O Wolną Polskę" w XIV konkursie "Mazowieckie Zdarzenia Muzealne - WIERZBA"

Lata I wojny światowej to dla Warszawy czas zmian, które zaowocowały po odzyskaniu niepodległości. Nie tylko dramatyczne wydarzenia wojenne, lecz także przemiany polityczne, administracyjne i społeczne całkowicie zmieniły życie miasta. Na początku wojny było jednym z wielu gubernialnych ośrodków wielkiego imperium rosyjskiego, na końcu – stolicą niepodległego, odrodzonego państwa polskiego. Stało się to dzięki ogromnemu społecznemu zaangażowaniu mieszkańców pochodzących z różnych środowisk, o różnych poglądach i często odmiennym wyobrażeniu o politycznej przyszłości państwa. W 1918 roku Warszawa jako stolica miała przygotowane struktury administracyjne, kilkanaście tysięcy wyszkolonych urzędników i znacznie zwiększone terytorium.

Publikacja towarzysząca wystawie czasowej Odzyskana stołeczność. Warszawa 1915–1918 zawiera szkic historyczny, wybór obiektów z lat I wojny światowej ze zbiorów Muzeum Warszawy oraz teksty omawiające zagadnienia nawiązujące do tematu ekspozycji. Rozszerzają one wiedzę o postawach społecznych i politycznych, życiu kulturalnym w pierwszych latach odzyskanej stołeczności oraz popularyzują wybrane kolekcje Muzeum Warszawy.

„Almanach Warszawy” jest kontynuacją „Almanachu Muzealnego”, wydawanego nieregularnie od 1997 r. Zmiana tytułu związana jest z nową formułą pisma, która zakłada uczynienie z „Almanachu” liczącego się rocznika varsavianistycznego, łączącego przedstawicieli różnych środowisk: muzealnego,  akademickiego, a także kolekcjonerów, aktywistów i miłośników Warszawy.

W „Almanachu” publikujemy teksty z zakresu archeologii, historii, architektury,  kultury materialnej i artystycznej Warszawy oraz szeroko pojętej humanistyki, artykuły poświęcone muzealnictwu, ze szczególnym uwzględnieniem naszych zbiorów, projektów naukowych i ekspozycyjnych, recenzje i omówienia ukazujących się pozycji varsavianistycznych, jak i wystaw i wydarzeń istotnych dla miasta, edycje źródłowe.

Wersja on-line dostępna na stronie: www.almanach.muzeumwarszawy.pl

"Focusing on things themselves and on their own biographies is far from easy. It may also - similarly to this book - appear baffling. Objects from the past, unharnessed for the purpose of being actors in (someone else's) history, often seem lost. Left behind by our predecessors and ancestors, they have been gathered in the museum, detached from their original environment, owner and makers, from the wallls, sideboard shelves and closets' recesses. We might as well attempt to reconstruct their old life - lay museum tables with silverware and adorn them with (artificial) fruit, place wax figures of people holding old-time tools whose function is difficult to decipher. what a lifeless theatre that would be! Instead we have deceided that it is wotrh giving things a space which will allow visitors to concentrate solely on them and ask questions about what they really are in teh museum - stored, amintained, exhibited and, above all, treasured. What was their role, why such a form was chosen for them? What historic events did they participate in? Whom did they assist in what circimstances? What historic processes they might have influenced? Whose plans did they facilitate or perhaps impede? The histories of things reveal a multi-threaded history of the city."

Jarosław Trybuś

Chief Curator of the Core Exhibition 

Okrągły magnes z przedstawieniem palmy. Palma została postawiona na Rondzie de Gulle'a w 2002 roku.

Publikacja przedstawia 20 wybranych, kluczowych obiektów z wystawy, które stały się inspiracją dla cenionych warszawskich pisarzy, urodzonych w latach 70. i 80.: Justyny Bargielskiej, Sylwii Chutnik, Jacka Dehnela, Mikołaja Łozińskiego i Macieja Sieńczyka.

Na potrzeby publikacji powstało 20 oryginalnych i nieoczywistych opowieści związanych z Warszawą, w których autorzy odwołują się do historii, opisują rzeczywistość przeżywaną przez młodych ludzi tu i teraz, a niekiedy kreują w pełni fikcyjne światy. Istotną częścią publikacji są przykuwające uwagę, współczesne w wyrazie zdjęcia rzeczy warszawskich, autorstwa jednego z najwybitniejszych fotografów młodego pokolenia, Jacka Kołodziejskiego, które zostały umieszczone na perforowanych stronach, dzięki czemu wybrane obrazy można wyrywać niczym ulubione strony z kolorowego magazynu. Towarzyszą im wyrazista grafika i rysunki autorstwa Dominika Cymera, ilustratora i twórcy edukacyjnych kampanii internetowych.

Zawiera wstęp głównego kuratora, dr. Jarosława Trybusia, esej naukowy dr. Magdaleny Wróblewskiej o roli rzeczy w muzeach i ich mikrohistorii składających się na historię miasta, oraz teksty, w których kuratorzy wyjaśniają koncepcje poszczególnych gabinetów i opowiadają historie wybranych rzeczy.

Kostka cukru pozostała po skazańcu w celi X Pawilonu warszawskiej Cytadeli, przechowana przez rodzinę jak relikwia, potrzaskane butle z królewskiej apteki, którym ogień pożarów nadał tęczujący połysk antycznych szkieł, okazałe srebrne zastawy z zamożnych warszawskich domów, płócienny identyfikator, jaki matka wyhaftowała dziecku w czasie oblężenia Warszawy, utrwalane przez artystów widoki miasta pięknego i niepięknego, zrujnowanego i dumnie upamiętniającego swoją odbudowę – setki przedmiotów, z których każdy niesie w sobie część historii Warszawy. Wielkiej Historii, ale też niezliczonych wciąż żywych mikrohistorii: prywatnych, rodzinnych, przekazywanych we wspomnieniach i opowieściach. Dopiero razem splecione, tworzą one wielowarstwową, gęstą, zasupłaną historyczną tkankę miasta.

Rzeczy warszawskie ‒ niezapomniane, jak słynne zdjęcie autorstwa powstańczego fotografa, ukazujące wybuch pocisku na gmachu Prudentialu 28 sierpnia 1944 roku, i całkowicie zapomniane, jak szydełka do zaciągania kobiecych gorsetów. Nie ofiarowują nam jednej opowieści o dziejach miasta. Odwołują się do emocji, pamięci, wyobraźni, które zdolny jest pobudzić czasem pozornie błahy okruch przeszłości. W ten sposób każdy może zbudowaćwłasną historię niezwykłego miasta, jakim jest Warszawa. I poczuć się częścią tej historii.

prof. dr hab. Maria Poprzęcka – z noty okładkowej

Pięknie wydany, kieszonkowy przewodnik po odbudowie Starego Miasta.

Zestaw zawiera mapę Starego Miasta przedstawiającą zabudowę istniejącą aktualnie (powstałą po 1945 r.) wraz z naniesionym obszarem zabudowy istniejącej przed 1939 r. , nieodbudowanej po II wojnie światowej. Mapka posiada także część opisową z rysem historycznym oraz opisy rekonstrukcji najważniejszych zabytków Starego Miasta. 

W skład zestawu wchodzą również trzy czarno-białe pocztówki przedstawiające Rynek Starego miasta z lat 50. i 60. XX w. oraz dwa kolorowe zdjęcia przedstawiające Rynek Starego Miasta oraz Warszawską Syrenkę współcześnie. 

Przewodnik dostępny jest również w wersji angielskiej, francuskiej i hiszpańskiej.

Available  in English, French and Spanish version. 

Pamiątkowy magnes z serii "Legendy warszawskie", graficznie nawiązujący do wydawnictwa "Legendy warszawskie. Antologia". Ilustracja przedstawia Stare Miasto w Warszawie, z którym związane są rozliczne Legendy.

Ilustracja: Wojciech Pawliński

Pamiątkowy magnes z serii "Legendy warszawskie", graficznie nawiązujący do wydawnictwa "Legendy warszawskie. Antologia". Przedstawienie kaczki jest związane z legendami o Złotej Kaczce.

Ilustracja: Wojciech Pawliński

Pamiątkowy magnes z serii "Legendy warszawskie", graficznie nawiązujący do wydawnictwa "Legendy warszawskie. Antologia". Magnes jest związany z legendą o syrence.

Ilustracja: Wojciech Pawliński

Pamiątkowy magnes z serii "Legendy warszawskie", graficznie nawiązujący do wydawnictwa "Legendy warszawskie. Antologia". Przedstawienie kota na magnesie jest związany z legendą "Kocur z Kamienicy Książąt Mazowieckich." autorstwa Ewy Szelzburg - Zarembina

Ilustracja: Wojciech Pawliński

Niniejsza antologia zawiera pierwszy tak obszerny, ilustrowany i opracowany wybór legend warszawskich. Wśród 61 tekstów znalazły się zarówno opowieści spisywane w XIX wieku przez historyka Walerego Przyborowskiego praz folklorystów Kazimierza Władysława Wójcickiego i Romana Zamorskiego, jak i dwudziestowieczne opracowania literackie legend, autorstwa m.in. Edmunda Jezierskiego, Artura Oppmana, Ewy Szelburg-Zarembiny, Hanny Januszewskiej, Marii Krüger, Wandy Chotomskiej, Zdzisława Nowaka, a także teksty powstałe już w XXI wieku, w większości wcześniej niepublikowane. Jako zbiór w sposób komplementarny opisują one legendarne dzieje Warszawy. 

 "Legendy warszawskie. Antologia" to nowa, ponad sześćsetstronicowa i bogato ilustrowana publikacja Muzeum Warszawy, obejmująca 61 tekstów powstałych od połowy XIX wieku do drugiej dekady XXI wieku, która daje czytelnikom dostęp do legendarnych dziejów Warszawy w powiązaniu z topografią współczesnego miasta. Patrząc przez pryzmat legend, możemy dostrzec ukryty wymiar znanych sobie miejsc, a na wydarzenia i postaci z przeszłości spojrzeć w nowym świetle.

Juliusz Nagórski (1877 - 1944), mieszkaniec warszawskiej Pragi-Północ, rówieśnik znanych architektów europejskich, jak le Corbusier, czy Erich Mendelsohn, w latach 1905 - 1910 studiował w Ecole des Beaux-Arts w Paryżu. Po powrocie do kraju rozpoczął karierę niezależnego architekta, a  także utalentowanego rysownika, malarza, rzeźbiarza i dekoratora.

Jego działalność zawodowa, oprócz tworzenia właściwej architektury, obejmuje również prace z zakresu urbanistyki - tzw. Potrójny Nowy Świat, regulację placu Marszałka Piłsudskiego oraz najważniejszy, niezrealizowany oczywiście, projekt - "Wystawa Światowa 1943".

Mimo tak bogatej twórczości i dorobku, jego postać o wielobarwnej osobowości pozostaje do dzisiaj mało znana i dość enigmatyczna, po części dlatego, że olbrzymim cieniem położyło na jego życiu i twórczości podejrzenie o zbyt ścisłe kontakty z Niemcami podczas wojny, a w okresie powojennym wręcz o kolaborację - poprzez jego udział w zaaranżowanej przez niemieckie władze okupacyjne przebudowie Pałacu Rady Ministrów.